Conclusie: Premetro+, een alternatief voor Metro 3 en... de halve metrolijn Albert-Noord

15/05/2024

Ons voorstel is opgesteld als een pragmatisch alternatief voor Metro 3, maar het vermijdt ook een even problematisch scenario: de aanleg van een halve metro tussen Albert en het Noordstation. Omdat de uitgaven voor dit traject al gedaan zijn en de kosten van de tunnel naar Bordet astronomisch hoog zijn, zou de volgende regering geneigd kunnen zijn om zich te beperken tot het ‘metro-iseren’ van de tunnel voor Premetro+.

Hoewel een dergelijke beslissing de regering in staat zou stellen om (te veel) gezichtsverlies te voorkomen, zou het niettemin een nadelig scenario zijn voor het netwerk en dus voor de gebruikers. Een halve metro in dienst stellen tussen Albert en het Noordstation zou het netwerk en de aantrekkelijkheid ervan duidelijk verslechteren. 

Enerzijds zou een halve metro nieuwe overstappen creëren voor veel gebruikers:

  • Tram 4 zou beperkt worden tot Albert. Daardoor moeten reizigers die vanuit het zuiden komen, overstappen om het Zuidstation, het stadscentrum en het Noordstation te bereiken.
  • Tram 3, die tram 10 moet worden (met een routewijziging ten noorden van Van Praet), zou beperkt worden tot Rogier. Een reiziger die vanuit het noorden naar Ukkel of Vorst wil, zou dus twee keer moeten overstappen. 
  • Tram 55 zou beperkt worden tot het Noordstation. Daardoor zouden gebruikers van die lijn hun rechtstreekse verbinding met Rogier verliezen, waar ze kunnen overstappen op het metronetwerk (in dit geval lijnen 2 en 6).

Anderzijds zou een halve metro tussen Albert en het Noordstation een vermindering van de frequentie betekenen: in de spits zou er 3 minuten zitten tussen twee metro's, tegenover 2,5 minuten tussen twee trams vandaag. Naast de verslechtering van het openbaar vervoer, mag ook niet vergeten worden dat het bouwen van een halve metro alleen al voor de tunnel onder het Zuidpaleis 400 miljoen euro zou kosten, om nog maar te zwijgen van de sociale- en erfgoedkosten voor het slopen en herbouwen ervan.

➤ zie bijlage: "Een terugblik op de 'noodzakelijke' sloop van het Zuidpaleis."

Ten slotte zou de exploitatie van een halve metro volgens de MIVB ”op lange termijn niet levensvatbaar zijn”1. De exploitatie van deze afgeschaafde lijn zou namelijk opslagproblemen opleveren aangezien de stelplaats zich aan het einde van de lijn (Bordet) bevindt. Met andere woorden, de MIVB stelt dat fase 1 van het project alleen relevant is als fase 2 wordt voltooid. Opnieuw voedt de opdeling van het project in verschillende fasen een logica van voldongen feiten die kenmerkend is voor de geschiedenis van Metro 32.

Omdat de twee fases van Metro 3 onderling afhankelijk zijn en de tweede fase (de verlenging naar Bordet) waarschijnlijk niet gebouwd zal worden, is het meer dan ooit noodzakelijk om het project in zijn geheel te bekijken en deze logica van voldongen feiten om te keren. Als de verlenging naar Bordet, die nu meer dan onzeker is, een voorwaarde is voor de exploitatie op lange termijn van het traject Albert-Noordstation, zou de meest elementaire vooruitziende blik ertoe moeten leiden dat het project helemaal wordt opgegeven. Op korte termijn betekent dit dat er een einde moet komen aan de werken die momenteel aan de gang zijn in het Albertstation, wat de facto zou betekenen dat er een halve metro in dienst wordt gesteld, wat, zoals we al zeiden, zou leiden tot een nefaste reorganisatie van het MIVB-net.

We zijn ons er terdege van bewust dat het opgeven van Metro 3 in zijn geheel opofferingskosten met zich mee brengt. Dit gezegd zijnde, zou de implementatie van Premetro+ nog steeds minder kosten dan de bouw van een halve metro Albert-Noord - en nog minder als je bij de kosten van de halve metro de kosten optelt voor de heropbouw van het Zuidpaleis die ten laste komen van de Stad Brussel.

Gezien de totale ineenstorting van Metro 3, is Premetro+ een realistisch en ambitieus alternatief. Een alternatief dat de diensten naar het centrum en het noordoosten verbetert met rechtstreekse lijnen. Een alternatief dat de benodigde capaciteit tijdens de spitsuren kan opvangen en de Brusselaars een aantrekkelijk netwerk biedt voor al hun verplaatsingen.

________________

Voetnoten

1. L’Écho, “Métro 3: une demi-ligne Albert-Nord pas viable à long terme, selon le CEO de la Stib” ; 30/05/23.
2. De voormalige staatssecretaris voor Stedenbouw verklaarde en aanvaardde de logica van het voldongen feit toen hij het had over het project Toots Thielemans/Zuidpaleis: “We besloten om alles onomkeerbaar te maken. We hebben het geld gereserveerd, de contracten getekend, de vergunningen afgeleverd (...). En om te voorkomen dat de tegenstanders van de metro de hele zaak zouden blokkeren - want dat is typisch Brussel: je wilt iets en het duurt twintig jaar om het uit te voeren - wilde ik dat het doorging (...) en we zorgden ervoor dat het onomkeerbaar was.” 
Bron: de documentaire Stalingrad, avec ou sans nous? geproduceerd door het Centre Vidéo de Bruxelles, https://www.youtube.com/watch?v=GeFpQXBifsI

 

Hieronder vind je de volledige publicatie met bijlagen in pdf-vorm terug.
Bijlage

Read also

  • Afbeelding
    Luchtvervuiling Brussel
    Mobility

    Hundred forty health and environmental experts ask for strong clean air measures in Brussels

    BRAL co-signed the op-ed of NGO Les chercheurs d’air, supported by the Société Scientifique de Médecine Générale at the occasion of World Health Day (7/4/2024). Discover the measures we ask of the politicians-to-be-elected to improve Brussels’ air quality.

  • Afbeelding
    cairgobike chat
    Mobility

    Cairgo Bike chat

    One comes across quite some things on the roads in Brussels. This morning on my way to work, I ran into our baker from around the corner. She was in a rush to get extra coffee for her business. From Bois de la Cambre in Uccle to the heart of the city of Brussels. It turned out to be the ideal moment for a two by two-wheeled chat.

  • Afbeelding
    Healthy Air Now
    Mobility

    Coalition for Healthy Air treats European Commission to cake

    On the morning of 12 May, several campaign groups and organizations presented a cake to the European Commission as a playful action to "congratulate" it on the seventh anniversary of the launch proceedings against the Belgian government over poor air quality. The campaigners also compelled the European Commission to base new air quality standards on the latest scientific and medical knowledge.